Đền Thông xã Hoàng Cương được UBND tỉnh Phú Thọ công nhận là DTLS văn hóa cấp tỉnh năm 1999. Ngôi Đền được xây dựng vào ngày 12 (Nhâm Thân) tháng 8 (Kỷ Dậu) năm Khải Định thứ 2 (tức ngày 27/9/1917. Đền được lập lên để thay thế ngôi miếu thờ Thành Hoàng của làng được dựng lên trước đó đã bị mục nát.

Chuyện kể rằng: Vào khoảng những năm đầu thế kỷ XX có một người trong làng đi kiếm củi ở phía cuối chân đồi, nơi dựng ngôi đền hiện nay vô tình nhìn thấy có 03 người nằm bất động, người đó lên tiếng gọi hỏi nhưng không thấy trả lời. Trong tâm trạng vô cùng sợ hãi người đó trở về nhà kể lại sự việc trên với người nhà, nhưng vì trời đã tối nên hôm sau mới gọi dân làng đến xem. Khi đến nơi mọi người vô cùng ngạc nhiên vì thấy mối đã đắp đầy thi thể cả 3 người. Chỉ thấy có một quyển sách bìa bằng đồng lộ ra, dân làng cho là điềm lạ nên đã đặt bát hương và thay nhau thường xuyên hương khói. Cũng từ đó dân làng dần dần thấy cũng yên ổn hơn nên mọi người bàn nhau dựng lên một ngôi miếu thờ bằng gỗ, lá ngay cạnh nơi mộ Thiên táng đó và suy tôn 03 vị là Thành Hoàng làng. Cùng với thời gian, ngôi miếu bị hư hỏng, dột nát, dân làng lại họp bàn và quyết định dựng lên ngôi đền hiện nay để thay thế ngôi miếu cũ gọi là Đền Thông thuộc Giáp Đoài do 03 họ Nguyễn trông coi, thờ cúng.

Qua 02 cuộc chiến tranh khốc liệt và thời kỳ bao cấp khó khăn, một số đồ thờ bị mất trộm, các sắc phong cũng bị thất lạc đặc biệt là thần phả, Ngọc phả không còn. Các thế hệ sau chỉ nghe nói ba vị ở Đình chuyển về thờ là. Cao Sơn Thượng đẳng thần; Viễn Sơn Thượng đẳng thần, Ất Sơn thượng đẳng thần được thờ cùng 03 vị Thành hoàng trong hậu cung.